نقش جهان

          میدان نقش جهان میدان بزرگ مستطیل شکل در شهر اصفهان است که بوسیله بناهایی از دوره صفوی محصور شده‌ است. میدان نقش جهان به شکل امروزین در دوره سلطنت شاه عباس صفوی پایه‌گذاری شد. بناهای تاریخی موجود در میدان نقش جهان شامل عالی‌قاپو، مسجد امام(ره)، مسجد شیخ لطف‌الله و سردر قیصریه است.

نقش جهان از ميدان سرخ مسكو که یکی از گسترده ترين و مشهورترین ميدان های جهان است، وسعت بیشتری دارد. این میدان در مقایسه با ميدان كنكورد پاريس، دارای برتریِ تاریخی است و پس از ميدان تيان آنمن (Tiananmen Square) در پكن به عنوان دومين ميدان بزرگ جهان نیز شناخته می شود.

معرفی بناهای میدان نقش جهان:

         عالیقاپو

         در ضلع غربی میدان نقش جهان و درست رو به روی مسجد شیخ لطف الله بنایی جذاب و تماشایی توجه را به خود جلب می کند؛ عمارتی 6 طبقه که از عصر صفوی به جای مانده است و از مهمترین شاهکارهای معماری اوایل قرن یازدهم هجری به شمار می رود. نامش کاخ عالی قاپو است و در زمان صفویان بزرگترین بنای پایتخت به شمار می رفت و همچون نگینی در اصفهان می درخشید.

آنچه که این بنا را به جاذبه ای حیرت انگیز تبدیل کرده، تنها قدمت تاریخی آن نیست بلکه تزیینات چشم نواز آن است که هر چشمی را به خود خیره می کند. گچ بری های هنرمندانه در این بنا در اوج ظرافت انجام شده اند و یکی از شاهکارهای هنر ایرانی را به تصویر می کشند. تا همین چند دهه اخیر بنای عالی قاپو با ارتفاعی حدود ۳۶ متر تا کف بازار اصفهان، بلندترین عمارت چند طبقه در شهر به شمار می رفت و قامتش بسیار دیدنی بود.

مسجد امام

مسجدشاه که به نام‌های مسجد جامع، مسجد سلطانی و مسجد امام نیز شهرت دارد، یکی از مساجد میدان نقش جهان در اصفهان است که در طی دوران صفوی ساخته شد و از بناهای مهم معماری اسلامی ایران به‌شمارمی‌رود. این بنا شاهکاری جاویدان از معماری، کاشی‌کاری در قرن یازدهم هجری است و در ضلع جنوبی میدان نقش جهان اصفهان و در محدوده دولتخانه صفوی قرار گرفته است.

معماری مساجد جامع به عنوان اصلی‌­ترین عنصر شهر و ممیزه­‌ی « شهر » وجایگاه ویژه­‌ای در معماری و شهرسازی پس از اسلامی دارند. نقش مساجد جامع در شکل­‌دهی کالبدی عناصر شهری دیگر همانند بازارها، معابر و ... از یک سو و عنایت ویژه‌­ی حکام اسلامی به ساخت مسجد جامع شهر در هر دوره، از سوی دیگر، سبب شده تا همواره مسجد جامع به عنوان یک نشانه­‌ی شهری قابل توجه در کل شهر مطرح باشد.

مسجد شیخ لطف الله

مسجد شیخ لطف الله مسجدی تاریخی و مشهور در اصفهان است که شاهکاری از معماری و کاشی کاری به شمار می رود. هنر و معماری در این بنا در اوج زیبایی خود به نمایش گذاشته شده است و دل از بینندگان می رباید. این مسجد در ضلع شرقی میدان نقش جهان و مقابل عمارت عالی‌قاپو و در همسایگی مسجد امام قد علم کرده و زیبایی خود را به رخ رهگذران می کشد.

بسیاری معتقدند که این بنا در واقع فقط نقش یک مسجد را مانند سایر مساجد ندارد و معمار، به شکلی هنرمندانه، فضایی را در آن ایجاد کرده که حتي پیروان سایر اديان و همه ی انسان ها متوجه نور الهی و عرفانی در آن شوند.

سر در قیصریه

سردر قیصریه بنایی مربوط به دوره صفویه است و در ورودی اصلی بازار اصفهان در میدان نقش جهان جای گرفته است. این اثر در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۱۰ با شمارهٔ ثبت ۱۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

سردر قیصریه را از این رو قیصریه می نامند كه از روی نمونه یكی از بناهای شهر قیصریه در آسیای صغیر یعنی تركیه امروزی در قرن ۱۱ هجری قمری (دوره شاه عباس اول) ساخته اند سردر قیصریه اصفهان در قسمت شمال میدان نقش جهان و بر در بازار قیصریه یا شاهی اصفهان واقع شده است.

از سردر بازار قیصریه وارد مجلل ترین و بزرگترین بازارهای اصفهان می شویم این بازار که به بازار قیصریه و شاهی نیز معروف بوده است سقف، دالان ها، سراها و چهارسوق های بسیار دیدنی دارد که امیدواریم با مرمت و نگهداری مناسب این گنجینه ی تاریخی هیچگاه به شکل بازار های امروزی در نیاید.